Menu

Plamka Mazurka

ptasie sprawy

Wpisy otagowane : blotniak-lakowy

Jasny krążownik

krogulec14

Dzisiejszy spacer z Fredem był bardzo udany. Nie ukrywam, że chciałem zobaczyć srokosza, ale mi nie dopisało. Zamiast tej nieco łajdackiej* dzierzby miałem przyjemność obserwować i to kilka razy, pięknego samca błotniaka łąkowego. Radość moja była tym większa, że ten gatunek w swojej okolicy zauważyłem po raz pierwszy.

Muszę Wam powiedzieć, że bardzo podoba mi się naukowa nazwa tego ptaka. Błotniak łąkowy (Circus pygargus) w bardzo swobodnej interpretacji można by było spróbować określić... krążącym zadem! Faktycznie, obserwowany osobnik, jak na błotniaka przystało (nieważne, że najmniejszego), krążył dość nisko nad łąkami i polami. Pewnie trudniej było mu tam wypatrzeć żaby, ale za to myszy czy pisklęta już nieco szybciej. Jasny krążownik jest na tyle zwinny, że potrafi w locie chwycić nawet większe owady. 

Lot błotniaka łąkowego odbywał się w milczeniu. Trudno, żeby miało być inaczej, gdyż w przeciwnym razie potencjalne ofiary zmykałyby co sił w nogach czy skrzydłach. Błotniaki te odzywają się przede wszystkim w pobliżu gniazda, takim wysokim "jik-jik-jik". Kiedy obserwowany samiec zbliży się do gniazda, to samica zawoła go "pii-i".

Na pewno pójdę tam w przyszłym tygodniu. Może znowu dopisze mi szczęście? Może jeszcze coś dopiszę.

* samiec srokosza bywa czasami oryginalny. Kiedy swoją samicę karmi ochłapami, to kochance wybiera frykasy. Moralność błotniaka łąkowego bywa też wieloznaczna. Wielożeństwo u niego jest często normą.

I jeszcze jedno. Spacer był udany dla mnie, ale dla Freda już niekoniecznie. Do domu, po dwóch godzinach łażenia, wracać nie miał ochoty żadnej...

 _CKO84561

Błotniak łąkowy, fot. Cezary Korkosz   www.cezarykorkosz.pl 

O błotniaku łąkowym

krogulec14

Samcowi błotniaka łąkowego skoki w bok zdarzają się. Nie jest to oczywiście zaraz jakaś tam wielka zdrada, tylko troska o geny. W porównaniu z samcem muchołówki żałobnej poczuwa się do obowiązku i dokarmia pisklęta z obu gniazd...

-

Błotniak łąkowy w Polsce najliczniejszy jest na Mazowszu, zachodnim Podlasiu i północnej Lubelszczyźnie. Najrzadziej występuje na Pomorzu, w  województwie lubuskim oraz na Górnym Śląsku.

Gatunek ten preferuje rozległe, otwarte i płaskie przestrzenie krajobrazu rolniczego. Unika drobnej mozaiki pól uprawnych. Zagęszczenie błotniaka łąkowego w dużym stopniu uzależnione jest od ilości pastwisk w powierzchni użytków rolnych. W ostatnich latach coraz częściej zasiedla pola uprawne.

W skali całego kraju jest gatunkiem nielicznym. Przeciętne jego zagęszczenie w Polsce wynosi 0,01 pary na kilometr kwadratowy. Populacja błotniaka łąkowego oscyluje w granicach 2 000 -5 500 par lęgowych..

Wzrost liczebności tego błotniaka wiąże się z zasiedlaniem nowego środowiska jakim są pola uprawne. Ptaki te są jednak narażone na straty spowodowane pracami polowymi. Skutecznie zapobiega temu aktywna ochrona. Jego liczebności nie ograniczają warunki panujące na zimowiskach.

-

Bardzo mocno bazowałem na: Kuczyński L., Chylarecki P., 2012. "Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski. Rozmieszczenie, wybiórczość środowiskowa, trendy." GIOŚ, Warszawa

3sGfg6EPysz2feIV5sUB1sVeVjTjs996tbWJ0FLL

Błotniak łąkowy, fot. Szczepan Klejbuk Szczepan Klejbuk - Fotografia przyrodniczaszczepanklejbuk.fotoprzyroda.pl 

Podobniejszy do jastrzębia

krogulec14

Błotniak łąkowy był najpierw popielatym. Nazwę tą zawdzięczał zapewne starej nazwie naukowej (Strigiceps cineraceus) i hrabiemu Tyzenhauzowi. Obecna, podobnie jak u pozostałych błotniaków, odnosi się do środowiska. Władysław Taczanowski w "Ptakach krajowych" podaje informację mówiącą, że błotniak łąkowy przez długi czas uchodził za... błotniaka zbożowego.

Zamieszkuje otwarte przestrzenie: łąki, bagna, moczary. Mogą one być częściowo zakrzewione. Lubi też doliny i wyspy dużych rzek. Ostatnio coraz częściej zasiedla pola zbożowe. Gniazdo buduje na ziemi wśród łąk i bagien, często osłonięte krzakiem niskiej wierzby. Pary gniazdują oddzielnie a w odpowiednich biotopach po kilka stosunkowo blisko siebie. Dość często wśród błotniaków łąkowych zachodzi poligamia.

"W porze lęgowej więcej się trzyma po rozległych łąkach i błotach pozarastanych krzakami, niż w suchych i otwartych polach.

Gnieździ się podobnym zupełnie sposobem jak poprzedzający, z tą tylko różnicą, że zawsze w zaroślach błotnych i łącznych, a nigdy w polach."

Przylatuje w kwietniu i maju, odlatuje od sierpnia do października. Nieliczny gatunek lęgowy. Na ogół na zachodzie Polski spotykany częściej niż na wschodzie. Krajową populację szacuje się na około 3 000 par. Spożywa jaja i pisklęta ptaków błotnych, myszy, norniki, jaszczurki i żaby. Potrafi w locie chwytać owady i małe ptaki.

"Żywi się temi samemi istotami i także je głównie po ziemi wyszukuje; zręczniej chwyta ptaszki drobne w locie; ptaszyna najprędzej może uciec gdy się ciągle w górę wznosi, lecz najczęściej zginie gdy się chce ukryć na ziemi, gdyż go i tam błotniak zawzięcie szuka. W żniwa razem z innemi gatunkami poluje, głównie w polach na myszy."

Błotniak łąkowy lata powoli tuż nad ziemią, często gwałtownie zmienia kierunek lotu i opada ku ziemi. Skrzydła w locie przybierają kształt spłaszczonej litery "V". 

"W locie zwinniejszy i zręczniejszy od poprzedzającego i podobniejszy do jastrzębia; pomimo, że ma skrzydła o wiele od innych dłuższe, długość ta skraca się pozornie w skutku znacznej długości ogona. Łatwo także odróżnić samca lecącego od samca błotniaka zbożowego po kształcie i po ciemniejszej ogólnej barwie, przestrzeń zaś biała na spodzie skrzydeł o wiele jest mniejsza, gdyż lotki od samej nasady są czarne. Tak samo lata za wyszukaniem żywności jak tamten, lecz nie tak nizko nad ziemią."

Błotniak łąkowy jest mniejszym gatunkiem od omawianego niedawno tu błotniaka zbożowego. Mniejszym, ale nie znaczy to, że mniej zaradnym. Podczas gdy tamten niedawno na naszych ziemiach znikł ze swoimi lęgami, to nasz bohater czuje się cały czas dobrze. A liczba par lęgowych, od objęcia go ścisłą ochroną w latach siedemdziesiątych ubiegłego wieku, wzrosła ponad pięciokrotnie!

Źródło cytatów: Taczanowski W. 2012 (reprint) "Ptaki krajowe" Lubelskie Towarzystwo Ornitologiczne.

nqQ3pj8UZuF677A23KqrDAQWw33gRYE6TLzrDgSy

Błotniak łąkowy, fot. Szczepan Klejbuk   Szczepan Klejbuk - Fotografia przyrodniczaszczepanklejbuk.fotoprzyroda.pl

Smukły krążownik

krogulec14

Błotniak łąkowy jest najmniejszym spośród naszych błotniaków. Najszybciej go zobaczymy pośród bagien, moczarów i łąk, jak krąży (nie darmo błotniaki "Circus" w nazwie mają, a znaczy to tyle co coś krążącego) w poszukiwaniu gniazd ptaków błotnych, myszy, norników, jaszczurek czy też żab. Ostatnio coraz częściej widywany jest również nad polami uprawnymi. Z racji swej smukłości, co w parze ze zwinnością idzie, potrafi w locie chwycić owady, a nawet małe ptaki.

Celowo menu błotniaka łąkowego podałem. Pamiętam odcinek "Ostoi" w którym kilku myśliwych opowiadało o szkodach poczynionych przez te ptaki. Uważam, że owe "szkody" nawet nie zostały wyolbrzymione. One zostały wręcz... wymyślone. Na szczęście ptak ten, jak pozostałe szponiaste, korzysta z całkowitej ochrony gatunkowej, co pozwala mu na odbudowywanie populacji.

A wspomniana "Ostoja" kusiła mnie do siebie pięknymi zdjęciami, ciekawym głosem lektorki. Niestety treści czasami były dla mnie trudne do zrozumienia. Wilk miał w niej reklamę nie gorszą od tej co zyskał w "Czerwonym Kapturku". Nie lepszą miał kormoran, łoś, kuk, bóbr... Lista "szkodników" przed którymi polską przyrodę chciałaby ratować "Ostoja" nie była wcale krótka.

Ratować oczywiście za pomocą cyngla...

Błotniak łąkowy (samica), fot. Cezary Korkosz;   www.cezarykorkosz.pl

Jastrząb łąkowy - polny rycerz

krogulec14

Nie ma takiego gatunku pośród ptaków? - Wiem. - Jednak tytuł spodobał mi się na tyle, że nie mam ochoty go zmieniać.

Tytuł powstał w wyniku połączenia dwóch nazw. Tytułu pięknego obrazu mistrza Chełmońskiego z nazwą ptaka szponiastego. Konkretnie błotniaka łąkowego.

Notka dziś miała być o wszędobylskiej bogatce, ale skoro Pet5 wspomniał o dzisiejszym filmie "Błotniak łąkowy - arystokrata pól" na Planette o godzinie 16.55, to postanowiłem ów film zareklamować. Tym bardziej, że zareklamował go pozytywnie Piecia09.

Filmu nie oglądałem, dziś zresztą też nie obejrzę, ale... namawiam! Nie obejrzę, bo nie wiem czemu w moim dekoderze akurat zabrakło tej stacji.

Błotniak łąkowy jest ptakiem powoli odbudowującym swoją populację. Wprowadzenie ochrony gatunkowej pozwala na ową odbudowę, ale hamują ją dość mocno żniwa. Rokrocznie pod nożami kombajnów czy innych kosiarek ginie wielka liczba piskląt tego ptaka. Wybawieniem dla nich byłoby koszenie łąk, czy pól od środka w kierunku boków. Niestety nie zawsze ma to zastosowanie...

Wracając do filmu, przyznam, że jestem zaciekawiony, czy będzie jakaś wspominka o Helenie i Grażynie, dwóch samicach z Podlasia, które nosząc na sobie nadajniki telemetryczne, dostarczają naukowcom wiele ciekawych faktów o tym gatunku. O błotniaku, i badaniach nad nim możemy sporo się dowiedzieć tutaj.

Jak co czekam na streszczenia filmu.

"Jastrząb" pędzla Józefa Chełmońskiego. Pochodzi stąd

Błotniak łąkowy w obiektywie Cezarego Korkosza www.cezarykorkosz.pl

© Plamka Mazurka
Blox.pl najciekawsze blogi w sieci