Menu

Plamka Mazurka

ptasie sprawy

Gajówka pierwiosnka i mysikrólik piecuszek

krogulec14

Czasami z mściwą radochą zauważam, że nie tylko ja męczę się się nad gatunkami. Męczyli się nad nimi kiedyś nawet najwięksi. Szukałem w "Ptakach krajowych" Władysława Taczanowskiego pierwiosnka i go nie znalazłem. Zajrzałem w hasło piecuszek i odkryłem kilka uroczych, staroświecko nieco brzmiących nazw: królik nieczubaty, gajówka pierwiosnka, mysikrólik piecuszek, gajośpiew fitis, gajośpiew pierwiosnka, piecuszek i jagodniczek. Nazwy te pozwoliły mi na domyślenie się, że te dwa gatunki dla naszego mistrza były jednym i tym samym.

Z jednej strony to wcale mu się nie dziwię. Tej sztuki nie dokonał nawet sam Karol Lineusz. Mi ta sztuka się udaje jedynie wówczas gdy dana świstunka (bo obydwa gatunki należą do świstunek) śpiewa. Pierwiosnka, drętwego nudziarza sylabizującego "ta-ti, ta-ti, ta-ti..." odróżniam bezproblemowo. Czasem zastanawiam się jedynie, jak taki z takim wokalem podrywa panienki? Na niego to chyba lecą tylko te co słuch stępiony mają... Ten drugi śpiewa już całkiem przyjemniej. W "Ptakach krajowych" czytamy o śpiewie:

"Śpiew ptaszka tego monotonny i oryginalny, lecz dosyć przyjemny; stanowi powtarzane po kilkanaście razy za sobą tonu dającego się wyrazić, cip-cip, cip-cip etc.; odzywa się tym sposobem skacząc po gałęziach, przez cały czas pobytu, nawet w czasie jesiennej wędrówki często jeszcze toż samo powtarza. Prócz tego ma jeszcze inny śpiew, krótki wprawdzie, lecz nierównie przyjemniejszy, i wydaje go rzadziej, zatrzymując się na miejscu, robi to z widocznym wysileniem, to jest przy najeżeniu czuprynki, poruszając skrzydłami i gardziel nadymając."

Piecuszek zawdzięcza swoją nazwę kształtowi gniazda jakie buduje. Zakłada je na ziemi (zakrzewionych skarpach), pod osłoną roślinności, zawsze w miejscu dobrze nasłonecznionym. A buduje je w kształcie pieca z otworem z boku. Pierwiosnek, budujący swoją siedzibę w kształcie kuli, umieszcza je zwykle bardzo nisko ziemi. Jest to dla mnie ciekawe, bo obydwa gatunki widuję zwykle wysoko w koronach drzew.

"W miejscach suchych gnieździ się tak samo na ziemi - pisze o gniazdach Taczanowski - jak poprzedzająca (świstunka leśna*), najczęściej w jagodzinach, w paproci lub innem zielu, pod krzaczkiem, pod kupami suchych gałęzi, lub w lada dołeczku między mchem i trawą. W miejscach wzgórkowatych, najczęściej na spadzistościach, pod zasłoną darni lub korzeni. W błotnistych zaś i mniej więcej zalanych najczęściej w gęstych kępach tataraku, grubych traw wodnych, paproci lub innych roślin, zaczepiwszy gniazdo międzypędami wyżej wymienionych roślin, w pewnej wysokości nad błotem lub wodą."

Piecuszek jest dalekim migrantem. Przylatuje do nas w kwietniu, a odlatuje do Afryki we wrześniu i październiku. Kto wie czy tak daleko go nie popędza wielki apetyt na owady. Na przelotach niewielki piecuszek wykazuje olbrzymi hart ducha. Potrafi przelecieć bez żadnej przerwy nawet 60 godzin z szybkością 50 kilometrów na godzinę! Wysiłek jaki wkłada w lot wydaje mi się być niewyobrażalny! Pierwiosnek tak daleko nie leci. Sporo ptaków zimuje w rejonie basenu Morza Śródziemnego. 

Obydwa gatunki należą do rodziny świstunek (Phylloscopidae), czyli do, jak to pięknie przetłumaczył w "Ptakach Polski" Andrzej Kruszewicz, ptaków przeglądających liście. Trzecim, licznym gatunkiem z tej rodziny jest świstunka leśna.

Różnic w wyglądzie tych ptaków opisywał nie będę bo ogromne są wiercipięty z tych podobnych do siebie ptaszków. Cokolwiek napiszę o ich wyglądzie, to i tak tego nie zauważycie w plenerze. Myślę, że poniższe piękne fotografie Wam wystarczą, zamiast opisu, do wychwycenia szczegółów. 

* dopisek mój.

OXJKJPbLSFWDzFZuTNR7urqK9yUoUzdrILXyQK2u

Piecuszek, fot. Piotr Górny   www.birdwatching.pl/galerie-autorskie/2171-dzwoniec 

 2MN03XaumE93G4kIrJT7KkgQanlB2wtNI4U29I82

Pierwiosnek, fot.   Waldemar Wojdylak - Wildlife

Komentarze (2)

Dodaj komentarz
  • makroman

    A teraz napisz poradnik je te małe cholery odróżnić pośród gałązek?

  • krogulec14

    Mądrzejszym od siebie to bym pozostawił :-)

© Plamka Mazurka
Blox.pl najciekawsze blogi w sieci