Menu

Plamka Mazurka

ptasie sprawy

Ptaki w literaturze: "Romeo i Julia."

krogulec14

 JULIA

Chcesz już iść? Jeszcze ranek nie tak bliski,

słowik to, a nie skowronek się zrywa

I śpiewem trwożnym przeszył ucho twoje

Co noc on śpiewa owdzie na gałązce

Granatu, wierzaj mi, że był to słowik.

ROMEO

Skowronek to, ów czujny herold ranku

Nie słowik, widzisz te zazdrosne smugi,

Co tam na wschodzie złocą chmur krawędzie?

Pochodnie nocy już się wypaliły

I dzień się wspina na gór szczyty

Chcąc żyć, iść muszę lub zostając - umrzeć.

 

Cytowana scena z Szekspira niekoniecznie pokrywa się z rzeczywistością. Słowika często usłyszymy w pochmurny dzień. Wtedy też najłatwiej będzie go nam wypatrzeć wśród gęstwy krzewów. Pominę jednak tego ptaka. Wrócę do niego 1 czerwca. A skowronek? Niekoniecznie śpiewa tylko w dzień. Miałem przyjemność wysłuchiwać go w nocy, gdy całe niebo było ciemne. To nie jest krytyka dzieła Szekspira, tylko małe sprostowanie dotyczące zachowań tych dwóch ptaków. A przed poetą chylę czoła za zainteresowanie obu gatunkami.

"Słuchajmy skowronkowych koncertów póki jeszcze one u nas są," pisze w "Ptakach Polski" Andrzej Kruszewicz. I nie jest to jedyna taka ponura wizja polskich pól jak i łąk bez tego wdzięcznego śpiewaka. Ocieplenie klimatu może spowodować, że nasze wnuki będą znały śpiew skowronków ze starych taśm lub wycieczek w okolice Sankt Petersburga lub Helsinek.

Do tej pory śpiewający samiec w locie trzepocącym wznoszący się powoli niemal pionowo w górę lub zawisający przez dłuższy czas w jednym miejscu jest symbolem wspomnianego krajobrazu rolniczego. Uchodzi on za gatunek liczny w naszej avifaunie, choć zauważono w ostatnich latach zmniejszenie się jego populacji w Wielkopolsce i na Pomorzu i Dolnym Śląsku. Przyczynami takiego stanu rzeczy są zintensyfikowanie rolnictwa jak i jego zaniechanie.

Aż wstyd pomyśleć, że do XIX wieku nasi przodkowie łowili skowronki w celu... kulinarnym. Przykro pisać, że taki stan rzeczy utrzymuje się w krajach Basenu Morza Śródziemnego. Z tego rejonu z którego wzięła się cywilizacja współczesnej Europy. "Larks Tongues In Auspic" zespołu King Crimson mówi o... językach skowronków w auszpiku!

Skowronek nie tylko mistrza Szekspira inspirował. Jest w tytule wspaniałej ballady Skaldów "Cała jesteś w skowronkach", a także w ich wybornej, pełnej wigoru i życia "Wiośnie" - "... śpiewa skowronek nad nami." Występuje także w pięknym przysłowiu: "Święta Agnieszka wypuszcza skowronki z mieszka." Jak widać skowronek jest ptakiem inspirującym. Tu zachodzi mnie pytanie, damy radę znaleźć jeszcze jakiś wiersz, powiedzenie czy przysłowie o tym podniebnym śpiewaku? Może zainspiruje nas to tego jego śpiew?

Komentarze (13)

Dodaj komentarz
  • no-surprises

    A mnie się przypomniała piosenka z bardzo wczesnego dzieciństwa: " Szary skowronek wzbił się w obłoki/ śpiewa jak śpiewak z wieży wysokiej/ dzieci radośnie wybiegły z chaty/ powitać wiosnę i zbierać kwiaty"...

  • krogulec14

    No i już mamy pierwszy kwiatek na dzisiejszej skowronkowej łączce:) Przyznaję, że nie znałem tej piosenki...
    Ciekawi mnie czy jeszcze coś się znajdzie, a jeżeli tak to ile powiedzonek na temat skowronka?

  • felixiana

    Głos skowronka jest tak piękny i kojący. Kiedy się go słyszy można odnieść wrażenie, że wszystko na świecie jest na swoim miejscu, że zapanował powszechny spokój, że wszystko dzieje się dobrze, bo jakby tak nie było to jak mały, skromny bard mógłby śpiewać. Dość złudne to odczucie, ale tak to odbieram i wracam myślami do szczęśliwego dzieciństwa, kiedy całe wakacje spędzałam w sielskim otoczeniu na łąkach, w lesie i w otoczeniu zwierząt. I wtedy często widziałam i słyszałam skowronka :-)
    Myślę, że znajdzie się tu miejsce na wiersz Wincentego Pola:

    "Skowronek"
    "Ja o szczęście proszę wioski
    Bom ja śpiewak Matki Boskiej!
    A gdy ludziom dobrze, czule,
    To i ja się gdzieś przytulę."

    I jeszcze piękny wiersz Jana Lechonia pod tym samym tytułem:

    "Skowronek"
    "Nad rolę we mgłach całą i nad stare drzewa,
    Wysoko, aż do nieba wznosi się skowronek
    I tę samą co zawsze piosnkę swoją śpiewa."

  • felixiana

    Jeszcze sobie przypomniałam nastrojowy wiersz Paul'a Verlaine:

    "Zanim, ranna gwiazdo blada,
    Z lazurowych zejdziesz łąk
    - W cząbrach stada
    Przepiórczane dzwonią w krąg -

    Zwróć ku piewcy, który oczy
    Ma miłosnych pełne śnień
    - W nieb roztoczy
    Już skowronek wita dzień -

    Zwróć spojrzenie, co w jasności
    Już się topi rannych zórz;
    - O radości
    Pośród łanu złotych zbóż! -

    Potem myślą zaświeć moją
    W dali tam - och, w dali, tak!
    - Rosy stoją
    Na źdźbłach sian, diamentów szlak -

    W słodkie sny, pieszczące miękko
    Dróżkę mą, co jeszcze śpi...
    Prędko, prędko,
    Bo już oto słońce lśni."

    A Basho Matsuo pięknie powiedział:

    "Skowronek nad ugorem -
    Słodki śpiew
    Nie-uwiązania."

  • krogulec14

    Śliczne te wiersze Feli:) A skowronkowa łaka coraz ładniejsza, ozdabiana tak pięknymi kwiatami...
    Ciekawi mnie, czy jeszcze ktoś da radę dorzucić coś do niej.

  • surfinia

    śpiew skowronka to jeden z najpiękniejszych dźwiękó,jakie mogłam syszeć w mojej okolicy, Nie wiem jak to teraz bęzie-naokoło rosną domy, hałas, skowrończy śpiew zagłusza...

  • surfinia

    a ja zawsze kiedy jestem zadowolona lub ucieszona mawiam -zapożyczając ze Skaldów:
    "no w skowronkach cała jestem" :)

  • surfinia

    i przebijam fragmentem " z Baczyńskiego" (DO Matki)

    Wracam do ciebie wystawami szyb
    w których słońce odbiło twarze z majoliki,
    dłonią zmęczoną zgarniam zmierzchające dni
    zasypane błyszczącym igliwiem słowików.
    Każde drzewo
    zwijało chmury - kaplicę na gwiazdach
    i jakiś świt piał chłodno w blade usta słońca
    dzień przenoszony w niebo w powietrzu - skowronkach
    rósł sosnami.
    Niebo osłupiałe błękitniało emalią
    słońce jak medalion biło po gongach dębin
    kochaliśmy ptaki...

  • krogulec14

    Nie zazdroszczę Ci Surfinio tej zmiany, bo głosu skowronka nie zastąpi żadna budowla. Zamienić sąsiedztwo podniebnego śpiewaka na jakieś nowe osiedle to ból wielki.
    Skaldowie to jednak był wielki zespół. Teraz, po latach można im przeyznać, że co piosenka tego zespołu to klasyk.
    Piękny wiersz. Nie darmo dałem dziś podtytuł: "Ptaki w literaturze".:) Ja trochę zachowawczy jestem w namawianiu do prośby o powiedzenia, przysłowia czy wiersze, ale obiecuję poprawę. Zawsze po takiej propozycji czekają mnie piekne słowa...

  • goldenbrown

    Jak widać powyżej, ptaki inspirują na codzien i od święta:)
    Gdy idę do pracy, staram się wyłowić z szumu miasta właśnie odgłosy ptaków, przyznam, ze mam już wyczulone na nie ucho i te parę minut w drodze "do" spędzam z ptactwem:)
    Jak też poranki z moimi ukochanymi papużkami, w ilości sztuk 6:) które od rana "nadają" swoje trelemorele:)

  • krogulec14

    No to masz "ptasio" w domu:) Fajnie.
    Jeśli idzie o pracę, to mam lepiej nieco pod tym wzgędem. Dużo ciekawych ptaków, o których opowiadam ostatnio: bąki, błotniaki, pustułki, myszołowy i cała reszta:)

  • filipinka44

    Znalazlam wiersz o skowronku:

    Skowronek


    Zawisł na niebie
    Ziemi kawałek ,
    Maleńka , szara grudka .
    Wisi i dzwoni ,
    Jak srebrny dzwonek .
    Lecz to nie dzwonek ,
    To szary skowronek .

    Zawisł na niewidzialnej nitce
    I śpiewa , a śpiew ten
    Przypomina dzwoneczka ton .
    Potrafi tak śpiewać długo i wytrwale ,
    Że aż dziw bierze , skąd ma tyle sił .

    Śpiewaj skowronku , śpiewaj swą pieśń ,
    Swym pięknym głosem radość ,
    Nadzieję ludziom i światu nieś .
    Wraz ze śpiewem tej ptaszyny ,
    Wiosna kwitnie wszędzie ,
    Po długiej szarej zimie ,
    Zielono i ciepło znów będzie .


    Stodoły 12 lipca 2003 roku
    Małgorzata Podwyszyńska

  • krogulec14

    Ładny ten wiersz. Może zabrzmię jak samochwała, ale jestem zadowolony ze swojego pomysłu o powiedzeniach, przysłowiach i wierszach. Takie piękne wtedy pojawiają się słowa...

Dodaj komentarz

© Plamka Mazurka
Blox.pl najciekawsze blogi w sieci